Τριλοκυψελίδιο & Βασιλικός Πολτός

 

ΤριπλοκυψελίδιοΚαναβάς Δημήτρης
Μελισσοκόμος 

         Σε παλιότερο άρθρο μου στη ΜΕ (Έτος 25οτεύχος 3ο  2011, σελ. 226) είχα την ευκαιρία να παρουσιάσω τη χρήση του τριπλοκυψελίδιου για διάφορους σκοπούς στη μελισσοκομία όσον αφορά στη:

  • παραγωγική μελισσοκομία
  • δημιουργία παραφυάδων
  • χρήση του ως παρακαταθήκη βασιλισσών και
  • στην παραγωγή βασιλικού πολτού

Στην παρουσίαση αυτή θα επικεντρωθώ αποκλειστικά στο τελευταίο σημείο, δηλαδή στην παραγωγή βασιλικού πολτού με τη χρήση μόνο του τριπλοκυψελίδιου. Η μέθοδος αυτή την οποία έχω υιοθετήσει εδώ και λίγα χρόνια παρουσιάζει αρκετά πλεονεκτήματα σε σχέση με τις άλλες μεθόδους και δεν χρειάζεται παρά μόνο μια μικρή μετατροπή στο τριπλοκυψελίδιο. Στα πλεονεκτήματα περιλαμβάνονται
α) η ευκολία στις μετακινήσεις σε άλλες ανθοφορίες όσο διαρκεί το πρόγραμμα βασιλικού πολτού
β) η αποφυγή του κινδύνου αποτυχημένης επανεισαγωγής της βασίλισσας στο μελίσσι που έχει χρησιμοποιηθεί για την παραγωγή βασιλικού πολτού (αφορά τις διάφορες τεχνικές παραγωγής  βασιλικού πολτού με τεχνητά ορφανεμένα μελίσσια)
γ) η ευκολία στους χειρισμούς όσον αφορά στην ενίσχυση με ώριμο γόνο  και
δ) στη χρησιμοποίηση μέτριας δυναμικότητας μελισσιών (10 έως 14 κηρηθρών πληθυσμού).

Πριν ξεκινήσουμε το πρόγραμμα πρέπει να γίνει μια μικρή μετατροπή. Σε ένα από τα δυο κάθετα διαφράγματα ανοίγουμε ένα «παράθυρο» διαστάσεων 10 επί 15 εκ. Πάνω  στο κενό που θα σχηματισθεί τοποθετούμε ένα κομμάτι βασιλικού διαφράγματος με τις ίδιες ή λίγο μεγαλύτερες διαστάσεις. Από την άλλη πλευρά του διαφράγματος τοποθετούμε ένα κομμάτι από λαμαρίνα αντίστοιχων διαστάσεων, το οποίο συγκρατούμε προσωρινά με 4 πινέζες στις γωνίες του. Κατόπιν αφαιρούμε το ένα από τα δύο κάθετα διαφράγματα.

Όπως προαναφέρθηκε  χρειάζονται μέτρια μελίσσια με 7-9 γόνους και αρκετό πληθυσμό. Παίρνουμε λοιπόν ένα τέτοιο μελίσσι από μια κυψέλη και το μεταγγίζουμε σε ένα τρικυψελίδιο που το έχουμε προετοιμάσει όπως το περιέγραψα παραπάνω. Στο μικρότερο διαμέρισμα βάζουμε τη μάνα με τρεις κηρήθρες ενώ στο  μεγαλύτερο  τις υπόλοιπες πέντε κηρήθρες, όλες με γόνο.

Έχουμε βεβαίως το «παράθυρο» ακόμη κλειστό με τοφύλλο της λαμαρίνας. Την ίδια μέρα βάζουμε και το τελάρο με τα τεχνητά βασιλικά κελιά στο μεγάλο διαμέρισμα για «να πάρει μυρωδιά» και τροφοδοτούμε.

Την επόμενη μέρα κάνουμε τον εμβολιασμό και τοποθετούμε το τελάρο με τα βασιλικά κελιά στο μεγάλο διαμέρισμα, κοντά όμως στο μικρό διαμέρισμα όπου φιλοξενείται η μάνα. Αν κρίνουμε ότι στη μεριά που έχουμε τα βασιλικά κελιά δεν υπάρχει αρκετός πληθυσμός, ενισχύουμε το «ορφανό» μέρος του τρικυψελίδιου με τον πληθυσμό μιας κηρήθρας  από το μικρό διαμέρισμα. Το φύλλο της λαμαρίνας εξακολουθεί να καλύπτει το «παράθυρο» έτσι ώστε να μην αισθάνονται οι μέλισσεςτην βασίλισσα στο διπλανό διαμέρισμα και να ξεκινήσουν την περιποίηση των εμβολιασμένων β.κ. με πιο πολλή όρεξη. Μετά από τρεις μέρες όταν θα πάμε για να πάρουμε τον βασιλικό πολτό και να ξαναεμβολιάσουμε τότε αφαιρούμε και το φύλλο της λαμαρίνας. Με ανοιχτό πια το «παραθυράκι» τα δύο διαμερίσματα του τρικυψελίδιου αρχίζουν να επικοινωνούν και οι μέλισσες να κυκλοφορούν ελεύθερα από το ένα μέρος στο άλλο μέσα από το βασιλικό διάφραγμα που καλύπτει το «παράθυρο».

Παραγωγή Βασιλικού Πολτού

Αφού προχωρήσει το πρόγραμμα του βασιλικού πολτού, μετά από μια εβδομάδα περίπου, μπορούμε να πάρουμε μια κηρήθρα (με γόνο που βγαίνει) από το μέρος που είναι η μάνα και να το δώσουμε στο άλλο μέρος το «ορφανό». Στη θέση του βάζουμε μια άδεια κηρήθρα για να συνεχίσει να γονεύει η μάνα. Αυτό θα γίνεται όσο θα διαρκεί το πρόγραμμα με προφανή στόχο να έχουμε πάντα αρκετό πληθυσμό νεαρής ηλικίας που είναι κατάλληλος για την παραγωγή βασιλικού πολτού.

Εξυπακούεται βέβαια ότι τα τρικυψελίδια που θα χρησιμοποιηθούν στο πρόγραμμα παραγωγής βασιλικού πολτού μπορούν να μεταφερθούν μαζί με το υπόλοιπο μελισσοκομείο στις διάφορες μετακινήσεις από ανθοφορία σε ανθοφορία χωρίς κανένα πρόβλημα. Μετά το τέλος του προγράμματος η επανασύσταση του μελισσιού γίνεται πάλι χωρίς προβλήματα και το μελίσσι εντάσσεται πάλι στο δυναμικό του μελισσοκομείου ως παραγωγικό.